Dandie dinmont terier jaki jest i na co choruje
O czym przeczytasz w artykule:
Dandie dinmont terier jaki jest i na co choruje?
Waga: ♀8,2-10,9 kg ♂8,2-10,9 kg | Wysokość w kłębie: ♀20-28 cm ♂20-28 cm
Średnia długość życia: 13-15 lat | Dojrzałość: 15 m-cy | Początek starzenia: 8 lat | Maksymalna długość życia: 19 lat
Dostępne badania genetyczne: hipertermia złośliwa (Malignant Hyperthermia MH), mielopatia zwyrodnieniowa (Degenerative Myelopathy DM), chondrodysplazja i chondrodystrofia (Chondrodysplasia CDPA and -dystrophy CDDY and IVDD risk), hiperurikozuria (Hyperuricosuria SLC), postępujący zanik siatkówki (Progressive retinal atrophy prcd-PRA), choroba Willebranda typ I (Von Willebrand disease type I)
Badania przed dopuszczeniem do hodowli (zalecenia OFA, certyfikat CHIC)
Wymagane badania obejmują:
- badanie okulistyczne CERF (Canine Eye Registration Foundation) w kierunku dziedzicznych chorób oczu (w tym gonioskopia oczu w celu oceny kąta przesączania).
Badania zalecane obejmują:
- badanie rentgenowskie stawów biodrowych (w kierunku dysplazji bioder),
- badanie rentgenowskie stawów łokciowych (w kierunku dysplazji łokci),
- pełny profil tarczycowy, w tym oznaczenie autoprzeciwciał tarczycowych, które mogą wskazywać na autoimmunologiczne zapalenie tarczycy,
- ocenę rzepki,
- badanie kardiologiczne w celu wykrycia wad wrodzonych lub nabytych serca.
Dandie dinmont terier w skrócie
Zalety
- Lojalny i bardzo przywiązany do opiekunów
- Pełen energii i chęci do zabawy
- Nie gubi dużej ilości sierści
- Mały i niekłopotliwy w utrzymaniu
Wady
- Wymaga regularnej pielęgnacji sierści
- Ma skłonność do nadmiernego szczekania
- Nie znosi samotności, może cierpieć na lęk separacyjny
- Trudno nauczyć go czystości
- Lubi kopać
Wygląd dandie dinmont teriera
Dandie dinmont terier to mały, lecz mocno zbudowany pies o charakterystycznej sylwetce, która odróżnia go od innych terierów. Jego ciało jest dłuższe niż wyższe, a jego wydłużony profil daje wrażenie siły połączonej z elastycznością. Budowa dandie dinmonta jest harmonijna – mocna, ale nie ciężka. Cała sylwetka sprawia wrażenie sprężystej i zrównoważonej, a jego chód jest płynny, pewny i pełen gracji.
Głowa dandie dinmonta jest duża w proporcji do ciała, z wyraźnie zaokrągloną czaszką, pokrytą miękkim, jedwabistym włosem, który tworzy charakterystyczny puchaty czubek, nadający psu szlachetny i przyjazny wyraz. Kufa jest mocna, dobrze wypełniona, lekko zwężająca się ku nosowi, z czarnym, wyraźnie zaznaczonym nosem. Szczęki są silne, a zgryz nożycowy podkreśla zdecydowany charakter rasy. Oczy duże, okrągłe i ciemne, lśniące inteligencją i ciepłem, nadają psu wyraz łagodności i czujności jednocześnie. Uszy są nisko osadzone, wiszące, w kształcie trójkąta o zaokrąglonych końcach, pokryte miękkim, jedwabistym włosem – lżejszym niż ten na głowie.
Szyja jest muskularna i dobrze osadzona, łagodnie przechodząca w mocny tułów i lekko wysklepione lędźwie. Tułów dandie dinmonta jest zwarty, z dobrze rozwiniętą klatką piersiową i mocnym grzbietem, który łagodnie wznosi się ku tyłowi – to jedna z cech typowych dla rasy. Lędźwie są krótkie, ale silne, zapewniające psu sprężystość ruchów i wytrzymałość. Zad jest szeroki i muskularny, a ogon średniej długości, gruby u nasady, zwężający się ku końcowi, noszony łukowato – przypominający kształtem szablę.
Kończyny przednie są krótkie, mocne i proste, o dobrze rozwiniętym kośćcu, co pozwala psu sprawnie poruszać się po nierównym terenie. Kończyny tylne są nieco dłuższe, silnie umięśnione, co nadaje sylwetce dynamikę i sprężystość. Łapy zwarte, okrągłe, z mocnymi opuszkami i pazurami – przystosowane do pracy w trudnych warunkach. Dandie dinmont terier jaki jest i na co choruje.
Sierść dandie dinmonta to jedna z jego najbardziej rozpoznawalnych cech. Jest podwójna – podszerstek miękki i gęsty, a włos okrywowy twardszy, lekko falisty, co tworzy charakterystyczną, odporną na wilgoć i zabrudzenia strukturę. Sierść na tułowiu jest dłuższa, a na głowie i kończynach krótsza i delikatniejsza. Dandie dinmont występuje w dwóch odmianach: pieprzowej (od ciemnoszarej po srebrzystą) oraz musztardowej (od czerwonawo-brązowej po jasnokremową). Kolor włosa stopniowo jaśnieje ku głowie, co nadaje psu wyraźnie kontrastowy, szlachetny wygląd.
Ruch dandie dinmont teriera jest lekki, płynny i elastyczny – mimo krótkich kończyn pies porusza się z energią i pewnością, a jego krok jest mocny i wydajny. Ogólne wrażenie, jakie sprawia rasa, to połączenie siły, elegancji i niepowtarzalnego uroku. Dandie dinmont terier prezentuje się jako pies dumny, inteligentny i o silnej osobowości – jednocześnie dostojny i pełen wdzięku.
Charakter dandie dinmont teriera
Dandie dinmont terier jaki jest i na co choruje? Dandie dinmont terier to rasa o wyjątkowym charakterze, łącząca w sobie niezależność, odwagę i niezwykłą lojalność wobec człowieka. To niewielki wzrostem pies o wielkim sercu i silnej osobowości. Jego charakter jest zrównoważony, a zarazem pełen temperamentu – potrafi być spokojny i opanowany w domu, ale czujny i energiczny na spacerze.
Dandie to typowy przedstawiciel terierów: inteligentny, odważny i samodzielny, jednak wyróżnia się wśród nich wyjątkową łagodnością i zrównoważeniem. To pies o silnym instynkcie terytorialnym i czujnym umyśle, co czyni go doskonałym stróżem. Choć nie jest hałaśliwy, w razie potrzeby błyskawicznie reaguje, ostrzegając przed nieproszonymi gośćmi. W stosunku do obcych może być powściągliwy, ale nigdy agresywny – jego rezerwa wynika raczej z rozwagi niż nieufności.
Wobec swojej rodziny jest czuły, przywiązany i lojalny. Bardzo silnie wiąże się z opiekunem, z którym tworzy głęboką więź emocjonalną. Dandie źle znosi samotność – potrzebuje bliskości i uwagi człowieka, przy którym czuje się bezpiecznie. Rasa ta łączy inteligencję z niezależnością, co sprawia, że dandie dinmont potrafi podejmować samodzielne decyzje. Wymaga więc opiekuna, który będzie konsekwentny, cierpliwy i umie wykorzystać jego naturalne zdolności do współpracy. To pies, który nie znosi przymusu, ale przy odpowiednim podejściu uczy się chętnie i szybko. W szkoleniu najlepiej sprawdza się metoda pozytywnego wzmocnienia – pochwały i nagrody działają na niego znacznie skuteczniej niż surowość.
Dandie dinmont terier, mimo swojego myśliwskiego pochodzenia, doskonale odnajduje się w roli psa rodzinnego. Jego natura łączy energię i żywiołowość z delikatnością i wrażliwością. Uwielbia spacery, zabawę i aktywność, ale równie chętnie odpoczywa w towarzystwie swojego opiekuna. Z dziećmi jest cierpliwy i łagodny, o ile zostanie odpowiednio socjalizowany. To pies, który w domu emanuje spokojem i ciepłem, a na zewnątrz pokazuje swoje myśliwskie zacięcie i determinację. Jego charakter najlepiej oddaje równowaga między niezależnością a przywiązaniem. To pies dumny, ale wierny, czujny, lecz nie nerwowy, odważny, lecz nie impulsywny. Dandie dinmont terier to doskonały towarzysz dla osób, które cenią psy z osobowością – mądre, lojalne i z niepowtarzalnym urokiem.
Najlepszy dom dla dandie dinmont teriera
Dandie dinmont terier najlepiej czuje się w spokojnym domu, w którym ma bliski kontakt z człowiekiem i poczucie bezpieczeństwa. Może mieszkać zarówno w domu z ogrodem, jak i w mieszkaniu – pod warunkiem, że opiekun zapewni mu codzienną dawkę ruchu i zajęcia umysłowe. To pies niewielkich rozmiarów, więc nie potrzebuje dużej przestrzeni, ale z racji swojego żywego temperamentu i ciekawości świata lubi codzienne spacery, podczas których może eksplorować otoczenie.
Dandie nie jest typem psa do życia na zewnątrz – potrzebuje przebywać blisko ludzi i uczestniczyć w codziennym życiu domowym. Źle znosi samotność. Dandie dinmont silnie przywiązuje się do swojego opiekuna i długie godziny bez towarzystwa mogą prowadzić do stresu, lęku separacyjnego i problemów behawioralnych. Dlatego najlepiej odnajdzie się w domu, w którym ktoś przebywa przez większą część dnia – u osób pracujących zdalnie, emerytów lub rodzin, które mogą poświęcić mu odpowiednią ilość uwagi.
W relacjach z dziećmi dandie dinmont terier jest łagodny, cierpliwy i serdeczny, jednak ze względu na swoją wrażliwość emocjonalną i niewielkie rozmiary lepiej sprawdzi się w rodzinach ze starszymi dziećmi, które rozumieją, jak obchodzić się z małym psem. Z najmłodszymi dziećmi należy zachować ostrożność, by nie doszło do przypadkowego zranienia czy przestraszenia psa.
Dandie to doskonały towarzysz dla osób starszych – jego spokojny, zrównoważony charakter i umiarkowana potrzeba ruchu sprawiają, że nie wymaga intensywnych treningów. Codzienne spacery i wspólne spędzanie czasu w zupełności zaspokajają jego potrzeby. Rasa ta sprawdzi się również u osób niepełnosprawnych, pod warunkiem że pies będzie odpowiednio socjalizowany i będzie miał zapewnione minimum aktywności fizycznej oraz kontakt z opiekunem.
Najlepszy dom dla dandie dinmont teriera to miejsce pełne spokoju, ciepła i bliskości. Nie jest to pies dla osób, które spędzają całe dnie poza domem. Potrzebuje stabilnego rytmu dnia, łagodnego, ale konsekwentnego wychowania oraz regularnych spacerów, które pozwolą mu zachować dobrą kondycję i równowagę psychiczną. W zamian odwdzięczy się oddaniem, lojalnością i czułością, tworząc silną więź ze swoim człowiekiem. Dandie dinmont terier jaki jest i na co choruje.
Wzorzec: dandie dinmont terier FCI Standard N° 168 / 03.10.2017
DANDIE DINMONT TERIER JAKI JEST I NA CO CHORUJE
- Pochodzenie: Wielka Brytania
- Użytkowość: Terier, pies do towarzystwa
- Klasyfikacja FCI: Grupa 3- Teriery, sekcja 2 – Teriery małe, bez prób pracy
- Możliwość zakupu w Polsce: tak
- Cena psa z rodowodem FCI: 3500-5000 zł
FUNDACJA VET-ALERT
WESPRZYJ NASZĄ DZIAŁALNOŚĆ
Dandie dinmont terier - skąd pochodzi - historia rasy
Dandie dinmont terier jaki jest i na co choruje? Rasa dandie dinmont terier wywodzi się ze Szkocji, a jej historia sięga XVIII wieku, kiedy to pieski tego typu były hodowane w rejonach Lowlandów i Borders, przede wszystkim w hrabstwach Berwickshire i Roxburghshire. Początkowo służyły jako psy myśliwskie, specjalizujące się w polowaniach na wydry, borsuki i gryzonie, a także jako towarzysze w gospodarstwach domowych.
Ich charakterystyczna, długa sylwetka, krótkie nogi i ciężka głowa z długim, opadającym na boki włosem sprawiały, że były wyjątkowo zręczne w pracy w norach oraz odporne na trudne warunki terenowe i pogodowe. Nazwa rasy pochodzi od fikcyjnej postaci literackiej, Dandie Dinmonta, bohatera powieści sir Waltera Scotta „Guy Mannering” z 1815 roku, który opisywał psy o charakterystycznym wyglądzie i odwadze.
W rzeczywistości rasa powstała dzięki krzyżówce lokalnych terierów niskonogich (skye, cairn i szkocki) z terierami typu otterhound i skandynawskimi psami myśliwskimi. W XIX wieku rasa była szczególnie popularna wśród szkockiej szlachty i myśliwych, którzy cenili jej wytrwałość, odwagę i przywiązanie do właściciela. Dandie dinmont teriery były hodowane w niewielkiej liczbie i przez długi czas pozostawały rzadką rasą, częściowo ze względu na ograniczoną liczbę hodowców oraz skomplikowany charakter wymagający doświadczonego opiekuna.
W XX wieku rasa zaczęła zdobywać popularność również poza Szkocją, zwłaszcza w Anglii i Stanach Zjednoczonych, gdzie ceniono jej lojalność, nieprzeciętny charakter i nietypowy wygląd. Rasa dandie dinmont terier została oficjalnie zarejestrowana w FCI w 1963 roku, natomiast w American Kennel Club (AKC) uzyskała rejestrację w 1888 roku.
Użytkowość rasy
Dandie dinmont terier to rasa o długiej historii użytkowej, pierwotnie hodowana w Szkocji jako pies myśliwski do polowań na wydry, borsuki i gryzonie, a także jako towarzysz człowieka w gospodarstwie. Dzięki niewielkim rozmiarom, krótkim nogom i długiej, zwartej sylwetce, psy te były wyjątkowo zręczne w pracy w norach, wytrwałe i odporne na trudne warunki terenowe oraz pogodowe.
Ich inteligencja, odwaga i niezależność sprawiały, że szybko zdobyły uznanie wśród myśliwych, którzy cenili je za skuteczność w wykrywaniu i ściganiu zwierzyny. Z czasem, oprócz zadań myśliwskich, dandie dinmont zyskał reputację znakomitego psa stróżującego — czujnego, lojalnego i nieustraszonego wobec intruzów, a jednocześnie delikatnego i oddanego swojemu opiekunowi. Choć dziś nie pełni już typowych funkcji łowieckich, zachował wiele cech użytkowych swoich przodków. Nadal potrafi być doskonałym psem alarmowym i obrońcą domu, a jego silny instynkt terytorialny i odwaga czynią go niezawodnym towarzyszem.
Współcześnie dandie dinmont terier jest przede wszystkim psem do towarzystwa, cenionym za inteligencję, wrażliwość i niezależny charakter. Wyróżnia się spokojniejszym usposobieniem niż większość terierów, co sprawia, że dobrze odnajduje się w życiu rodzinnym i potrafi być czułym, lojalnym przyjacielem. Nadal jednak wymaga konsekwentnego prowadzenia i zajęć stymulujących umysł, które pozwolą mu wykorzystywać naturalną ciekawość i bystrość.
To rasa, która najlepiej czuje się w środowisku, gdzie może łączyć codzienną aktywność z bliską relacją z człowiekiem — wtedy pokazuje pełnię swoich niezwykłych cech: odwagi, lojalności i niepowtarzalnego uroku dawnego myśliwego. Dandie dinmont terier jaki jest i na co choruje.
Predyspozycje dandie dinmont terierów do chorób
Ogólne informacje zdrowotne
Dandie dinmont terier jaki jest i na co choruje? Dandie dinmont terier to rasa stosunkowo zdrowa i długowieczna, jednak ze względu na swoją budowę może być narażona na choroby kręgosłupa oraz stawów, zwłaszcza biodrowych.
U niektórych osobników mogą również występować problemy z oczami i skórą, dlatego ważna jest odpowiednia dieta i utrzymanie prawidłowej masy ciała.
Choroby zębów
Jaki jest i na co choruje dandie dinmont terier? Choroby zębów to jeden z najczęstszych problemów przewlekłych u zwierząt domowych, które nie mają regularnie szczotkowanych zębów. Na zębach początkowo zalegają resztki jedzenia, następnie na widocznych częściach zębów odkłada się kamień nazębny i prowadzi do infekcji dziąseł i korzeni zębów.
Jeśli nie zapobiegniesz chorobom zębów na początku regularnie usuwając resztki jedzenia, to trzeba będzie leczyć bardziej zaawansowane stadia choroby, co będzie Ciebie znacznie droższe. W ciężkich przypadkach pies może stracić zęby, a w wyniku przewlekłej infekcji zębów jest narażony na uszkodzenie narządów wewnętrznych. Poza tym, będzie milszym towarzyszem, jeśli nie powala wszystkich swoim śmierdzącym psim oddechem!
Infekcje
Dandie dinmont teriery są podatne na infekcje bakteryjne i wirusowe – tak samo, jak psy innych ras. Najważniejsze choroby zakaźne to: z parwowiroza, wścieklizna i nosówka.
Wielu z tych infekcji można zapobiec poprzez szczepienia, które powinny być dostosowane do chorób występujących w danym regionie, wieku i innych czynników.
Otyłość
Otyłość może być poważnym problemem zdrowotnym u dandie dinmont terierów. Jest to poważna choroba, która może powodować lub nasilać problemy ze stawami, zaburzenia metaboliczne i trawienne, powodować ból i sprzyjać chorobom serca.
Chociaż kuszące jest dawać jedzenie za każdym, gdy pupil popatrzy na ciebie błagalnie, pamiętaj, że lepiej jest go przytulić lub zabrać na spacer niż po kryjomu dokarmiać. On poczuje się lepiej i Ty też!
Pasożyty
Dandie dinmont terier narażony jest na pasożyty wewnętrzne i zewnętrzne, takie jak: tęgoryjce, glisty, nicienie sercowe, włosogłówki, pchły, kleszcze i inne. Niektóre z tych pasożytów mogą zostać przeniesione na Ciebie lub członka Twojej rodziny i stanowią poważny problem dla wszystkich.
W przypadku psa pasożyty te mogą powodować ból, dyskomfort, a nawet śmierć, dlatego ważne jest, regularne badanie i profilaktyczne odrobaczanie.
Kastracja
Kastracja to chirurgiczne usunięcie jajników i zwykle macicy u samic, a u samców chirurgiczne usunięcie jąder. Kastracja zmniejsza prawdopodobieństwo wystąpienia niektórych rodzajów nowotworów i eliminuje możliwość zajścia w ciążę przez zwierzę lub spłodzenia niechcianych szczeniąt.
Wykonanie tej operacji pozwala wykorzystać sytuację, gdy zwierzę jest w znieczuleniu, aby zidentyfikować i zaradzić niektórym chorobom, które mogą się w przyszłości rozwinąć, np. prześwietlenie stawów lub usunięcie przetrwałego zęba.
Charakterystyczne cechy fizjologiczne
Specyficzne wyrzynanie się zębów: sposób wyrastania i ustawiania się zębów stałych u tej rasy różni się od innych psów. Dolne kły często wyrzynają się jako pierwsze, co może sprawiać wrażenie, że wrosną w górne kły i wbiją się w podniebienie. Z tego powodu niekiedy sugeruje się usunięcie dolnych kłów w trakcie ich wyrzynania. W rzeczywistości jednak u dandie kły dolne naturalnie odwracają się na zewnątrz w momencie, gdy górne kły wyrastają i spotykają się z dolnymi – jest to normalny proces wyrzynania zębów stałych u tej rasy.
Zwiększona częstotliwość cięć cesarskich i ciężkie porody: stosunkowo często występują trudności porodowe, które wymagają pomocy weterynaryjnej, najczęściej w formie cesarskiego cięcia. Jedną z głównych przyczyn tego zjawiska jest nieproporcjonalnie duża głowa szczeniąt w stosunku do wielkości kanału rodnego u suk tej rasy. Badanie przeprowadzone w Wielkiej Brytanii wykazało, że aż 41,4% miotów dandie dinmont terier rodzi się za pomocą cesarskiego cięcia, co znacznie przekracza średnią dla innych ras.
Nadwrażliwość na leki
Brak danych.
Choroby dziedziczne
Dysplazja stawów biodrowych DSB: to dziedziczna, wielogenowa choroba rozwojowa stawu biodrowego, charakteryzująca się niewłaściwym dopasowaniem głowy kości udowej do panewki miednicznej. Skutkiem tej nieprawidłowości jest mechaniczna niestabilność stawu, prowadząca do mikrourazów, postępujących zmian zwyrodnieniowych oraz przewlekłego stanu zapalnego. Objawy kliniczne obejmują sztywność kończyn miednicznych, trudności przy wstawaniu i poruszaniu się, niechęć do aktywności fizycznej oraz dolegliwości bólowe, nasilające się po wysiłku lub w niskich temperaturach.
Dysplazja stawów łokciowych: wielogenowe, dziedziczne schorzenie, dotyczące stawów łokciowych polegające na nieprawidłowym wykształceniu powierzchni stawowych. Dysplazja może powodować ból, sztywność stawów i kulawiznę. Towarzyszący mu stan zapalny może prowadzić do zwyrodnienia tych stawów.
Zwichnięcie rzepki: to wielogenowa, dziedziczna, wrodzona wiotkość więzadeł rzepki, prowadząca do jej zwichnięcia, czyli przemieszczenia na stronę przyśrodkową lub boczną poza krawędź bloczka kości udowej. Objawia się kulawizną i bolesnością, może doprowadzić do zwyrodnienia stawu kolanowego. Zalecane jest leczenie chirurgiczne.
Predyspozycje do chorób
Dotyczące jamy ustnej i zębów
Kamień nazębny: choroby zębów to najczęstszy, chroniczny problem u zwierząt domowych, dotykający 80% wszystkich psów powyżej drugiego roku życia.
Dotyczące narządów zmysłów: wzrok
Niewiele rzeczy ma tak dramatyczny wpływ na jakość życia Twojego psa, jak prawidłowe funkcjonowanie jego oczu.
Dwurzędowość rzęs: wada rozwojowa, polegająca na obecności dodatkowego, podrażniającego rogówkę i spojówki, rzędu rzęs przy wewnętrznej krawędzi wolnego brzegu powiek. Rzęsy te mogą powodować wtórne owrzodzenia rogówki, prowadząc do bólu, łzawienia, mrużenia oczu oraz wtórnych infekcji. Według danych opublikowanych przez Dorna, ryzyko wystąpienia dwurzędowości rzęs u angielskiego cocker spaniela jest 3,99 razy wyższe niż u przeciętnego psa innej rasy. Niemieccy badacze określili wskaźnik odziedziczalności na 0,62, co oznacza, że skłonność do tego schorzenia jest w dużej mierze uwarunkowana genetycznie i może być przekazywana potomstwu. Leczeniem z wyboru jest usunięcie nieprawidłowych rzęs metodą krioterapii, elektroepilacji lub chirurgicznie.
Dystrofia rogówki: jest to schorzenie polegające na odkładaniu się złogów, najczęściej lipidów lub cholesterolu, w warstwach rogówki, co prowadzi do jej zmętnienia. U dandie dinmont teriera występuje nabłonkowo–zrębowy typ dystrofii rogówki. Choroba pojawia się zwykle między drugim a piątym rokiem życia i ma charakter obustronny oraz symetryczny. Objawy nie są związane ze stanem zapalnym ani bólem, a postęp choroby bywa powolny i nie zawsze wpływa istotnie na jakość widzenia psa. Chociaż dystrofia rogówki nie musi prowadzić do poważnych zaburzeń wzroku, ze względu na możliwość dziedzicznego podłoża schorzenia, organizacje zajmujące się zdrowiem psów nie zalecają rozmnażania osobników, u których ją zdiagnozowano.
Jaskra: to poważne schorzenie okulistyczne polegające na podwyższonym ciśnieniu wewnątrzgałkowym, które prowadzi do uszkodzenia siatkówki oraz nerwu wzrokowego, a w konsekwencji do nieodwracalnej ślepoty. Jaskra może również predysponować do zwichnięcia soczewki, co dodatkowo pogarsza stan oka. U rasy dandie dinmont terier występuje pierwotna jaskra wąskiego kąta, która może zazwyczaj ujawnia się u psów powyżej 6. roku życia. Wczesne wykrycie możliwe jest dzięki badaniom okulistycznym, takim jak gonioskopia (ocena kąta przesączania) i tonometria (pomiar ciśnienia wewnątrzgałkowego). Częstość występowania oraz sposób dziedziczenia jaskry u tej rasy nie zostały jeszcze w pełni ustalone. Badania prowadzone przez dr. Hansa Lohiego w Finlandii wykazały jednak obecność markera genetycznego zlokalizowanego na chromosomie 8, sugerującego dziedziczenie autosomalne recesywne. Regularne badania okulistyczne u dorosłych psów tej rasy są kluczowe dla wczesnego wykrywania zmian i zapobiegania utracie wzroku. Stowarzyszenia hodowców zalecają dla podatnych ras, aby poddawały się gonioskopii co 3 lata. Pierwsze badanie można wykonać u psów w wieku 6 miesięcy lub starszych, a następnie zaleca się wykonanie gonioskopii w wieku około 1, 4 i 7–8 lat. Southern Dandie Club zaleca coroczne badanie wzroku u psów hodowlanych.
Przetrwała błona źreniczna: wada wrodzona, w której w dotkniętym oku znajdują się przetrwałe elementy płodowej błony źrenicznej, które nie ulegają normalnej regresji do 3. miesiąca życia. Pasma te mogą łączyć tęczówkę z tęczówką, tęczówkę z rogówką, tęczówkę z soczewką lub tworzyć skupiska w komorze przedniej. PPM łączące tęczówkę z rogówką, soczewką lub w formie rozległych błon mogą zaburzać widzenie, prowadząc m.in. do zmętnień rogówki, zniekształceń źrenicy i ograniczenia dopływu światła do siatkówki.
Zaćma: to schorzenie polegające na zmętnieniu soczewki oka, co prowadzi do stopniowego pogorszenia wzroku, a w ciężkich przypadkach – do całkowitej ślepoty. U dandie dinmont terierów występują różne typy zaćmy: przednia, tylna oraz punktowa. Z uwagi na potencjalne dziedziczenie choroby, CERF nie zaleca rozmnażania psów dotkniętych zaćmą, nawet jeśli zmiany są łagodne. Regularne badania okulistyczne są zalecane szczególnie u psów hodowlanych i u psów starszych.
Dotyczące przewodu pokarmowego, wątroby i trzustki
Zespolenie wrotno-oboczne: wada wrodzona o nieznanym sposobie dziedziczenia. Jest ona spowodowana nieprawidłowym połączeniem między żyłą wrotną a żyłami układowymi. U dandie dinmont terierów zespolenie może być wewnątrzwątrobowe lub zewnątrzwątrobowe. Z chorobą może być związany zespół dysplazji mikronaczyniowej wątroby (Hepatic Microvascular Dysplasia). Następstwem zespolenia wrotno-obocznego mogą być zaburzenia świadomości, drgawki, zahamowanie wzrostu i tworzenie się kamieni moczowych z moczanów amonu. U niektórych psów dominującym objawem może być świąd, który ustępuje po wykonaniu korekcji chirurgicznej tego schorzenia. Rozpoznanie opiera się na badaniu poziomu kwasów żółciowych we krwi na czczo i po posiłku, oznaczeniu poziomu amoniaku oraz badaniu USG jamy brzusznej. Leczenie polega na podwiązaniu nieprawidłowego naczynia lub na kontroli objawów za pomocą diety i leczenia farmakologicznego.
Zaburzenia endokrynologiczne i metaboliczne
Choroba Cushinga pochodzenia przysadkowego: to choroba endokrynologiczna spowodowana czynnie hormonalnym guzem przysadki mózgowej, który prowadzi do nadmiernego wydzielania hormonu ACTH, a w konsekwencji do nadprodukcji kortyzolu przez nadnercza. U dandie dinmont terierów odnotowano przypadki występowania choroby w blisko spokrewnionej grupie osobników, co sugeruje podłoże dziedziczne. Objawy kliniczne obejmują wzmożone pragnienie i częste oddawanie moczu, obustronne symetryczne wyłysienia tułowia, zwiotczenie mięśni oraz powiększenie obwodu brzucha. Rozpoznanie opiera się na testach hormonalnych – teście hamowania deksametazonem oraz teście stymulacji ACTH. Leczenie może być farmakologiczne (np. z użyciem trilostanu lub mitotanu) lub w niektórych przypadkach chirurgiczne, jeśli guz przysadki jest możliwy do usunięcia.
Niedoczynność tarczycy: choroba, w której organizm nie wytwarza wystarczającej ilości hormonów tarczycy. Objawy mogą obejmować suchość skóry i sierści, wypadanie włosów, podatność na inne choroby skóry, przyrost masy ciała, lękliwość, agresję lub inne zmiany w zachowaniu. U dandie dinmont terierów dominuje dziedziczne zapalenie tarczycy o podłożu autoimmunologicznym. W badaniach prowadzonych na Michigan State University obecność przeciwciał skierowanych przeciwko tarczycy wykazano u 8,2% danie dinmont terierów (wartość średnia dla wszystkich ras wynosi 7,5%).
Dotyczące układu moczowego i płciowego
Kamica szczawianowa: to choroba, podczas której w pęcherzu moczowym tworzą się kamienie z kryształów szczawianu wapnia. U rasy dandie dinmont terier stwierdzono predyspozycję do tej dolegliwości, co oznacza, że psy tej rasy mogą być bardziej narażone na powstawanie tych kamieni od innych. Kamica szczawianowa może prowadzić do bólu przy oddawaniu moczu, częstego lub utrudnionego oddawania moczu, krwiomoczu oraz zakażeń dróg moczowych. Rozpoznanie opiera się na badaniach moczu, USG lub zdjęciach radiologicznych, a leczenie obejmuje dostosowaną dietę, odpowiednie nawodnienie, leczenie farmakologiczne, a w przypadku dużych kamieni, interwencję chirurgiczną lub usuwanie kamieni endoskopowo.
Inne choroby
U dandie dinmont terierów odnotowano także: brachygnatyzm, choroba krążka międzykręgowego, oligodoncja, prognatyzm, postępujący zanik siatkówki, wrzodziejące zapalenie rogówki.
Fundacja Ochrony Zwierząt Vet-Alert zapewnia opiekę weterynaryjną potrzebującym zwierzętom.
Żywienie i pielęgnacja
Pielęgnacja
Pielęgnacja sierści: sierść dandie dinmont teriera jest krótka, gęsta i lekko szorstka, dlatego wymaga regularnej pielęgnacji, aby zachować zdrową skórę i lśniący wygląd.
- Czesanie: sierść należy szczotkować kilka razy w tygodniu, używając miękkiej szczotki lub specjalnego grzebienia do sierści szorstkiej, co pomaga usunąć martwe włosy, pobudza krążenie skóry i utrzymuje sierść w dobrej kondycji.
- Strzyżenie i trymowanie: ze względu na rodzaj sierści, trymowanie jest zalecane co kilka miesięcy, aby usunąć martwe włosy i utrzymać sierść w odpowiedniej strukturze. Strzyżenie jest zwykle ograniczone do przycinania okolic łap i okolic ważnych do utrzymania higieny.
- Kąpiele: dandie dinmont teriery nie wymagają częstego kąpania – wystarczy myć je w razie potrzeby, stosując łagodne szampony dla psów, które nie naruszają naturalnej bariery ochronnej skóry.
Pielęgnacja zębów: zęby należy szczotkować codziennie, aby zapobiec odkładaniu się kamienia nazębnego, paradontozie i nieświeżemu zapachowi z pyszczka.
Pielęgnacja uszu: małżowiny dandie dinmont teriera są opadające, dlatego wymagają regularnej kontroli i oczyszczania preparatem do uszu dla psów, aby zapobiec gromadzeniu się woskowiny, stanom zapalnym i infekcjom.
Pielęgnacja oczu: oczy powinny być codziennie kontrolowane i w razie potrzeby przemywane letnią, przegotowaną wodą lub specjalnym płynem okulistycznym, aby zapobiec podrażnieniom i odkładaniu się wydzieliny.
Pielęgnacja pazurów: pazury należy przycinać co kilka tygodni, szczególnie jeśli pies porusza się głównie po miękkim podłożu i nie ściera ich naturalnie. Regularne skracanie zapobiega bolesnemu przerostowi i nieprawidłowemu ustawieniu łap.
Żywienie
- Wymaga zbilansowanej, pełnoporcjowej karmy, która zaspokoi jego potrzeby i będzie dostosowana do wieku i trybu życia.
- Może mieć nadmierny apetyt, dlatego należy kontrolować ilość spożywanej karmy i wagę psa.
- Można stosować gotowe karmy komercyjne lub żywić go w sposób tradycyjny.
- Dandie dinmont terier jaki jest i na co choruje?
Dołącz do grupy świadomych opiekunów
Ciekawostki o rasie
- Dandie Dinmont Terrier to rasa psów nazwana imieniem fikcyjnej postaci literackiej – bohatera powieści Waltera Scotta
- Charakterystyczne „czapeczki” z miękkiej sierści na głowie są jedną z najbardziej rozpoznawalnych cech tej rasy
- Synonimy nazw rasy: Dandie, Hindlee Terrier
- Rejestry: AKC, UKC, FCI, CKC, KCGB (Związek Kynologiczny Wielkiej Brytanii), ANKC (Australian National Kennel Club), NKC (National Kennel Club).
Jaki jest i na co choruje dandie dinmont terier – opracowane na podstawie:
- Ackerman L. The Genetic Connection: A Guide to Health Problems in Purebred Dogs. Second edition. AAHA Press; 2011.
- Bell JS, Cavanagh KE, Tilley LP, Smith FW. Veterinary medical guide to dog and cat breeds. Jackson, Wyoming. Teton New Media; 2012.
- Gough A, Thomas A. Breed Predispositions to Disease in Dogs and Cats. 2nd Edition. Wiley-Blackwell; 2010.
- Crook A, Dawson S, Cote E, MacDonald S, Berry J. Canine Inherited Disorders Database [Internet]. University of Prince Edward Island. 2011.
- Breed Specific Health Concerns [Internet]. American Kennel Club Canine Health Foundation, Inc. [cited 2013 Apr 11]. Available from: http:/www.akcchf.org/canine-health/breed-specific-concerns/
- Lowell Ackerman Pet-specific care for the veterinary team
- Wybrane wrodzone wady rozwojowe i choroby dziedziczne u psów i kotów pod redakcją prof. dr hab. Antoniego Schollenbergera
- Kompendium lekarza weterynarii i hodowcy. Psy Rasowe pod redakcją Michała Ceregrzyna
- https://ofa.org/chic-programs/browse-by-breed/
- https://www.acvo.org/
- https://www.ddtc.co.uk/
- https://www.ddtca.org/ddt-health/
- https://www.caledoniandandies.com/health/
- https://southerndandies.com/breed/health/